Παρασκευή, 8 Μαρτίου 2013

Χαρουπιά: σπορά φύτεμα καλλιέργεια

Χαρουπιά: σπορά φύτεμα καλλιέργεια

Καλλιέργεια και πολλαπλασιασμός χαρουπιάς (ξυλοκερατέας)-Ceratonia siliqua

Ονομασία - Καταγωγή
Η καλούμενη ξυλοκερατιά, χαρουπιά, καρουπιά ή κουντουρουδιά, την οποία οι αρχαίοι ονόμαζαν κερωνία, αιγυπτία συκή ή κερατέα. Ο καρπός της, ο οποίος σήμερα ονομάζεται ξυλοκέρατο, χαρούπι, καρούπι, κούτουρο ή κουντουχούδι ονομαζόταν αιγύπτιον σύκον ή κεράτιον. Κάπου αναφέρεται και με το όνομα ξυλόγλυκο.

Αυτό το δέντρο είναι γνωστότατο, φαίνεται να κατάγεται από τη Μικρά Ασίας και ίσως την Κυρηναία, τη σημερινή Βάρκα της Τρίπολης (παράλια της Βόρειας Αφρικής) απ’ όπου, κατά πάσα πιθανότητα μετανάστευσε, καλλιεργήθηκε και εγκλιματίστηκε και έγινε ιθαγενές πρώτα στα νησιά του Αιγαίου πελάγους και μετά στις λοιπές ελληνικές χώρες της Ευρώπης, όπου σε πάρα πολλές είναι αυτοφυές σήμερα. Αυτό το συμπεραίνουμε από το ότι ο Θεόφραστος, ο πρώτος που το αναφέρει λέει ρητά ότι επί της εποχής του φύτρωνε στην Συρία, την Ιωνία και στην Κνίδο και τη Ρόδο· και ότι οι μεν Ίωνες την αποκαλούσαν κερωνία, κάποιοι δε αιγυπτίαν συκήν «διημαρτηκότες» εσφαλμένως γιατί δεν φύτρωνε πουθενά στην Αίγυπτο. Εντούτοις αν και, κατά τη μαρτυρία του Θεόφραστου, δεν φύτρωνε τότε η ξυλοκερατέα στην Αίγυπτο, δεν είναι απίθανο τα ξυλοκέρατα να μεταφέρονταν μέσω αυτής από την Κυρηναία στην Ελλάδα, και γι’ αυτό να ονομάζονταν από κάποιους αιγύπτια σύκα.
Στην Ιταλία εισήχθη από τους Έλληνες, όπως αποδεικνύεται από τις ονομασίες που χρησιμοποίησαν οι Ρωμαίοι για το δέντρο και τον καρπό αυτό. Την ξυλοκερατέα την ονόμαζαν ceratonia, δηλαδή κερατωνίαν και τον καρπό siliqua graeca, δηλαδή ελληνικό λοβό.

Χαρουπιά: σπορά φύτεμα καλλιέργεια

Οπωσδήποτε το δέντρο αυτό πριν από τη γέννηση του Χριστού δε φαίνεται να ήταν ιδιαίτερα διαδεδομένο, μέχρι σήμερα, στα ευρωπαϊκά παράλια της Μεσογείου και ιδίως στα νησιά του Αιγαίου πελάγους και την Ελλάδα. Τα ξυλοκέρατα αναφέρονται ως χρησιμοποιούμενα, όπως και σήμερα, για τη διατροφή των ζώων και ιδιαίτερα των χοίρων, και ακόμη και τότε τη θεωρούσαν μετριότατη τροφή για τον άνθρωπος όπως συμπεραίνεται από την παραβολή του ασώτου, όπου αναφέρεται ότι αυτός «επεθύμει γεμίσαι την κοιλίαν αυτού από των κερατίων, ων ήσθιον οι χοίροι, και ουδείς εδίδου αυτώ ». Όπως αναφέρει ο Θεοφύλακτος φύτρωναν πάμπολλες ξυλοκερατιές στη Συρία και την Ιουδαία.
Και τότε ονομαζόταν συνηθέστερα κερατέα, και όχι με το ιωνικό όνομά της κερωνία· μετά πήρε την σημερινή ονομασία ξυλοκερατέα και χαρουπιά. Η τελευταία είναι αραβική (Kharrub), επικράτησε δε σε ολόκληρη σχεδόν την Ευρώπη, γιατί φαίνεται ότι κατά το Μεσαίωνα που οι Άραβες ήταν οι κύριοι σχεδόν όλης της Μεσογείου, ώθησαν και επέκτειναν στα παράλια αυτής της θάλασσας την καλλιέργεια αυτού του δέντρου και τη χρήση αυτού του καρπού.
Έτσι σήμερα οι Γάλλοι το δέντρο το αποκαλούν Caroubier και τον καρπό caroube, carobe ή caroyge (όπως και féce de Pythagore)· οι Ιταλοί το ονομάζουν catoba ή carruba και το δέντρο carobo, carrabo ή carrubio· οι Ισπανοί το λένε Algarrobo και οι Άγγλοι carob-tree και τον καρπό carob-bean. Εκτός όμως από το αραβικό όνομα επικράτησε στους Ευρωπαίους και η περίεργη ονομασία δέντρο φέρον τον άρτο του Αγίου Ιωάννη (γαλλικά arbre àpain de Saint Jean, αγγλικά Saint John’s bread tree, γερμανικά Joannis Brodbaum), η οποία φαίνεται να προέκυψε από εσφαλμένη παράδοση, κατά την οποία οι αναφερόμενες ακρίδες που αναφέρονται από τους ευαγγελιστές Ματθαίο και Μάρκο, τις οποίες έτρωγε ο βαπτιστής Ιωάννης στην έρημο με μέλι άγριο, δεν ήταν παρά ξυλοκέρατα.

Σήμερα η ξυλοκερατιά συναντάται αυτοφυής ή καλλιεργούμενη σε όλα σχεδόν τα θερμά παράλια της Μεσογείου και ιδιαίτερα στη Συρία, την Κρήτη, τη Ρόδο, την Κύπρο και άλλα νησιά του Αιγαίου πελάγους, στη Λακωνία και άλλα μέρη της Ελλάδας, στη Σαρδηνία, την Σικελία, την Καλαβρία και άλλα μέρη της Ιταλίας, σε μερικά μέρη της μεσημβρινής Γαλλίας και την Κορσική, στην Ισπανία και την Πορτογαλία καθώς και σε όλα σχεδόν τα παράλια της Αφρικής, δηλαδή το Μαρόκο, την Αλγερία, την Τύνιδα, την Τρίπολη και την Αίγυπτο.. Από τους Ισπανούς μετανάστευσε και στο Μεξικό και σε μερικά μέρη της Νότιας Αμερικής.

Χαρουπιά: σπορά φύτεμα καλλιέργεια

Περιγραφή
Η ξυλοκερατέα ανήκει στην τάξη των Ελλοβοκάρπων, στην οικογένεια των Καισαλπινοειδών και στο γένος Κερωνία, του οποίου αποτελεί το μοναδικό είδος. Είναι δέντρο μακρόβιο, μετρίου μεγέθους, αειθαλές, αναπτυσσόμενο αργά, που φυτρώνει στα πιο άγονα, πετρώδη και ξηρά εδάφη και δεν αντέχει το κρύο πάνω από τους -7ο έως -8οC. κατά το δριμύ ψύχος του 1879-1880 σε πολλές ξυλοκερατιές στην Αθήνα διερράγη ο κορμός τους.

Χαρουπιά: σπορά φύτεμα καλλιέργεια

Έχει φύλλα σύνθετα από 4, 6, ή 8 φυλλαράκια, ωοειδή, ακέραια, λεία, σκυτώδη, βαθιά πράσινα, άνθη μικρά, κοκκινα σε μορφή βοτρύων, πολύγαμα, δηλαδή υπάρχουν δέντρα που έχουν μόνο αρσενικά άνθη και άλλα που έχουν μόνο θηλυκά και άλλα που έχουν αρσενικά και ερμαφρόδιτα (άνθη που έχουν τα αρσενικά και τα θηλυκά όργανα). Πρέπει να δίνουμε ιδιαίτερη προσοχή σ’ αυτό καθώς είναι η βάση της καλλιέργειας αυτού του δέντρου για την παραγωγή καρπού.
Ο καρπός της χαρουπιάς, δηλαδή το ξυλοκέρατο, είναι λοβός πεπλατυσμένος, μακρύς 10-20 και πλατύς 2-3 εκ., σκυτώδης, υπομέλας, και περισσότερο ή λιγότερο σε μορφή κέρατου (γι’ αυτό και ονομάστηκε κεράτιον από τους αρχαίους), γεμάτος από σάρκα σακχαρώδη που περιβάλλει τους σκληρούς, κεραμόχροους σπόρους που βρίσκονται μέσα του κατά μήκος και σε σειρά. Καλύπτει πάρα πολλές ανάγκες του ανθρώπου όπως θα δούμε.

Χαρουπιά: σπορά - καλλιέργεια

Υπάρχουν ελάχιστες ποικιλίες της χαρουπιάς. Κατά τους καλλιεργητές είναι:

α) η άκαρπος, που στην πραγματικότητα δεν είναι ποικιλία αλλά απλά αυτή που έχει αρσενικά άνθη και χρησιμεύει ως υποκείμενο για μπόλιασμα·
β) η άγρια, που έχει ξυλοκέρατα, λεπτά, τοξοειδή, ξυλώδη, μακριά 10-15εκ., που ωριμάζουν πιο νωρίς από τις άλλες ποικιλίες και είναι σχεδόν άχρηστα· χρησιμεύει σαν καλλωπιστικό δέντρο (δεντροστοιχιών) και ως υποκείμενο για μπόλιασμα
γ) η ημιάγρια (Ceratonia siliqua vulgaris – Risso), που έχει άφθονους αλλά ινώδεις καρπούς που είναι χρήσιμοι μόνο για διατροφή των ζώων και για απόσταξη·
δ) η ήμερη (Ceratonia siliqua lalissima-Risso) η κατά προτίμηση καλλιεργούμενη που έχει λιγότερους καρπούς από την προηγούμενη, αλλά μακρούς, πλατείς, παχείς, πολύ σακχαρώδεις, γι’ αυτό και αποσταζόμενους, που τρώγονται ευχάριστα όχι μόνο από τα ζώα αλλά και από τους ανθρώπους.

Φυσικό περιβάλλον - Καλλιέργεια χαρουπιάς
Η χαρουπιά ευδοκιμεί σε κλίματα που φυτρώνουν χωρίς πρόβλημα τα εσπεριδοειδή, αλλά συναντάται αυτοφυής και σε ψυχρότερες χώρες· ωστόσο δεν την βρίσκουμε πέρα από τη ζώνη που περιλαμβάνει την ελιά. Προτιμά τα ασβεστούχα χώματα, φυτρώνει και στα πιο πετρώδη και ξερά εδάφη και είναι ευεργέτημα για τις χώρες που είναι άγονες, γιατί παρέχει σχετικά άφθονο και θρεπτικό καρπό κατάλληλο για τη διατροφή ζώων και ανθρώπων. Δεν αναπτύσσεται όμως τόσο καλά όπως στα γόνιμα και σχετικά δροσερά μέρη, όπου αυξάνεται πολύ γρήγορα.
«Είναι», λέγει ο πολύς Γασπαρίνος (*), «απίστευτη η ταχύτητα με την οποία αυξάνει αυτό το δέντρο με το σκληρότατο ξύλο στα εκλεκτά εδάφη. Οι ενός χρόνου χαρουπιές σ’ αυτά τα εδάφη αποκτούν κορμό ύψους 3 έως 4μ., διαμέτρου δε 22 εκ.». Την παρατήρηση αυτή, την οποία πήρε από την περιγραφή του Fisclier, τη βρίσκουμε πολύ υπερβολική, γιατί σε γόνιμα και αρδευόμενα καλά εδάφη στο εδώ Δενδροκομείου, είδαμε σπέρνοντας χαρουπιά ότι αυτές αναπτύσσονται με σχετική πράγματι ταχύτητα, αλλά ποτέ με τόση όση περιγράφει ο Fischer. Ούτε οι Αίλαντοι ή οι Ευκάλυπτοι μέσα σ’ ένα χρόνο δεν αποκτούν έστω και τρία μέτρα, αν και θεωρούνται από τα ταχύτατα αναπτυσσόμενα σε γόνιμα εδάφη. Είναι βέβαιο ότι η χαρουπιά, που είναι δέντρο που αναπτύσσεται αργά, σε γόνιμο έδαφος αναπτύσσεται σχετικά γρηγορότερα, όπως συμβαίνει άλλωστε σε όλα σχεδόν τα φυτά. Δεν ευδοκιμεί στα ελώδη και υγρά εδάφη.

Πολλαπλασιασμός χαρουπιάς
Η χαρουπιά πολλαπλασιάζεται μόνο με τη σπορά και τον εμβολιασμό. Η σπορά τους γίνεται κατά προτίμηση τον Απρίλιο όταν δεν υπάρχει πια φόβος να προσβληθούν από τους όψιμους παγετούς της άνοιξης. Για το σκοπό αυτό οι σπόροι που έχουν εξαχθεί από τους λοβούς, μουλιάζονται για 3 ή 4 μέρες, σε νερό που ανανεώνεται καθημερινά. Σπέρνονται ή επί τόπου κάθε τρείς ή τέσσερις, ή πεταχτά σε σπορεία που έχουν προετοιμαστεί σε βαθιά σκάφη και με γενναία λίπανση. Επειδή η χαρουπιά έχει ρίζα κάθετη και σε μεταφύτευση δύσκολα ριζώνει, η επί τόπου σπορά της είναι προτιμότερη, γιατί έτσι αποκτούν τη θέση στην οποία πρόκειται να μείνουν και να καρποφορήσουν τα δέντρα.
Στα ξερά κλίματα η διατήρηση της κάθετης ρίζας έχει μεγάλη σημασία, γιατί αυτή εισδύει νωρίτερα στα κατώτερα στρώματα του εδάφους και αντλεί το νερό από αυτά, το οποίοι δεν έχουν ή δεν είναι αρκετό στα επιπόλαια στρώματα, όπου, τουλάχιστο στα πρώτα χρόνια περιορίζονται οι ρίζες των μεταφυτευόμενων δέντρων. Μετά από μήνες ή ένα χρόνο από την επιτόπου σπορά αφαιρούνται τα φυτά που κρατιέται μόνο το πιο εύρωστο σε κάθε θέση σποράς.
Αυτές που έχουν σπαρθεί σε πρασιές αμέσως μόλις αποκτήσουν ύψους 4-5 εκ. βοτανίζονται και αραιώνονται, αφαιρούνται τα μικρότερα και τα ασθενέστερα, έτσι ώστε αυτές που θα απομείνουν στην πρασιά να έχουν μεταξύ τους απόσταση 5-10 εκ. Πριν και μετά την αραίωση οι πρασιές ποτίζονται και τα ποτίσματα, ιδιαίτερα το καλοκαίρι, κάθε 15 μέρες τουλάχιστον. Τέσσερις ή πέντε μέρες μετά από κάθε πότισμα οι πρασιές πρέπει να βοτανίζονται για να μην πνίξουν τα νεαρά φυτά τα αναπτυσσόμενα παρασιτικά χόρτα. Τον Αύγουστο μονοβεργίζονται, δηλαδή αφαιρούνται με κοφτερό μαχαίρι οι αναφυόμενοι βλαστοί από τα πλάγια του κεντρικού άξονα έτσι ώστε να αναπτυχθεί γρήγορα ο κορμός του.

Πηγές:Ελληνική Γεωργία Δεκέμβριος 1894, Photo:http://en.wikipedia.org/wiki/Ceratonia_siliqua

Διαβάστε ακόμη:Φτιάχνω χαρουπάλευρο και χαρουπόμελο

18 σχόλια :

epikuros είπε...

Καλησπέρα,
υπάρχει τρόπος να προμηθευτούμε φυτό ή σπόρο από κάπου; γιατί στα φυτώρεια της περιοχής μου δεν βρίσκω.
Θεσσαλονίκη ανατολικά.
Ευχαριστώ

Ανώνυμος είπε...

Γεια σας από νότια Κρήτη!
Εδώ αγαπάμε το χαρούπι πολύ,τόσο για την θρέψη του,όσο και για το ξύλο του που προσφέρεται για διάφορες δουλειές..
Χαρούπι στη Σαλονίκη θα βρεις σε μαγαζιά με βιολογικά,συσκευασμένο-ολόκληρο από το Ρέθεμνος!πιο εύκολα έτσι,παρά να βρεις φυτό..
Χαιρετώ!!

Vita είπε...

Εκτιμώ το blog σας και εξεπλάγην που δεν έχετε την πηγή για την παρασκευή του χαρουπόμελου, αφού είναι η δική μου συνταγή!
Ευχαριστώ που θα την προσθέσετε

celtic είπε...

Σεευχαριστουμε πολυ φιλε απο την Κρητη.Καλη η ιδεα σου.Θαθελα να ρωτησω και κατι αλλο..Αν οι σποροι ειναι απο την ημερη ποικιλια τα παραγομενα δεντρακια δεν θα ειναι διαφορετικα απο τους γονεις ή
αγρια?

ekath είπε...

Για δέντρα το μόνο που έχω υπόψη μου είναι το γεωπονικό πάρκο στο Λουτράκι Κορινθίας όσον αφορά για δέντρα
http://www.geoponiko-parko.gr/product.asp?id=206
27410 48611-27410 49302 - 27410 48621.
Στην Κρήτη κάποιος κ. Μανούσακας ο οποίος έχει δικές του χαρουπιές ίσως να κάνει και πώληση δενδρυλλίων. Ο φίλος ανώνυμος από την Κρήτη θα μπορούσε ίσως να δώσει περισσότερες πληροφορίες.
Θα μπορούσαν να σταλούν με κάποια μεταφορική εταιρεία, φαντάζομαι και χωρίς ιδιαίτερα υψηλό κόστος.
Όσο για τον φίλο Celtic, να το ψάξω το ζήτημα, αλλά μάλλον θα πρέπει, όταν θα απευθυνθούμε σε κάποιο φυτώριο, να ξεκαθαρίσουμε ποια ποικιλία θέλουμε εμείς. Αν τώρα το ξεκινήσουμε με σπόρο, χαρουπιές στην ελληνική ύπαιθρο άγριες υπάρχουν άφθονες, μπορούμε να πάρουμε από τους δικούς τους καρπούς... αν πάλι θέλουμε ήμερες, θα αγοράσουμε τους σπόρους από φερέγγυα εταιρεία (εκτός και αν έχει κάποιος γνωστός μας). Θα ρωτήσω ωστόσο κάποιους φίλους κι ίσως πολύ σύντομα να είμαστε σε θέση να δώσουμε σε όποιον το επιθυμεί σπόρο είτε άγριο είτε ήμερο...

Θεόδωρος Κ είπε...

Vita διορθώθηκε ήδη και συγχαρητήρια για τις πληροφορίες που δίνεις για το χαρουπόμελο είναι πολύ κατατοπιστικές!

Vita είπε...

Ευχαριστώ πολύ. Ήμουν σίγουρη ότι το λάθος ήταν "εκ παραδρομής" :-)

Ανώνυμος είπε...

Με ενδιαφέρουν και εμένα σπόροι χαρουπιάς για να φτιάξο ένα φυτώριο (θέλω γύρω στα 500 δέντρα. Σας παρακαλώ αν έχετε πληροφορίες κάντε δημοσιέυση και για εμένα.

Ευχαριστώ

Ανώνυμος είπε...

Έχω αρκετούς σπόρους ήμερης χαρουπιάς που είχα μαζέψει τον προπερασμένο χειμώνα από το πάρκο που είναι κοντά στο σπίτι μου.
Απ ότι μου είπε ένας γεωπόνος μπορεί να έχουν φυτρωτικότητα απο 20%-80% περίπου.
Αν θέλεις μπορώ να σου δώσω, να δοκιμάσεις.
Σπόρους χαρουπιάς επίσης μπορείς να βρείς από χαρούπια που θα αγοράσεις και θα βγάλεις τους σπόρους.
Στην Αθήνα είχα δει σε καταστήματα στην Ευριπίδου.

Μαρία

Ανώνυμος είπε...

Σήμερα ρώτησα σε 2 φυτώρια, έχουν την ήμερη χαρουπιά, ο ένας απο μόσχευμα ο άλλος απο σπόρο.Δεν ήξεραν ακριβώς την ποικιλία.

Πήγα για μια δουλειά στον Διομήδειο βοτανικό κήπο και ρώτησα τους γεωπόνους,μου είπαν α)από σπόρο ήμερης χαρουπιάς βγαίνει ήμερη β)οι σπόροι που έχω απο πρόπερσι δεν χάνουν την βλαστικότητα τους, εφόσον όπως τους περιέγραψα είναι καλά φυλαγμένοι και δεν έχουν πάρει υγρασία.
Τους σπόρους αυτούς μπορώ να τους δώσω σε όποιον ενδιαφέρεται,ίσως στον ανώνυμο για το φυτώριο.

Μαρία

Ανώνυμος είπε...

Φίλε Θεόδωρε στην αρχή του άρθρου στις ονομασίες αναφέρεις την ονομασία κουτσουπιά. Η Κουτσουπιά, λατ. Cercis siliquastrum, (επιστ. Κέρκις η κερατονιοειδής) είναι άλλο δεντρο. Επειδή ο καρπός μοιάζει καλό θα ήταν να αφαιρεθεί η συγκεκριμένη ονομασία προς αποφυγή σύγχισης.

Φτιάχνω μόνος μου είπε...

Δεν έχεις άδικο... αφαίρεσα την λέξη "κουτσουπιά" για αποφυγή σύγχισης...

Ανώνυμος είπε...

Θόδωρε συγχαρητήρια για το site σου για πολλοστή φορά. Έχεις εντοπίσει πουθενά χαρουπιά στην Πάτρα ή την ευρύτερη περιοχή να "κλέψουμε" σπόρους; Ευχαριστώ! Κων/νος

Ανώνυμος είπε...

Οι σπόροι που έχω (σχόλιά μου στις 18/04), προέρχονται απο ημιάγρια χαρουπιά (ρώτησα στο δήμο),αν κάποιος θέλει μπορώ να δώσω.

Είχα επικοινωνήσει με τον κ.Μανούσακα στην Κρήτη ο οποίος μου είπε ότι οι ήμερες χαρουπιές που έχει είναι εμβολιασμένες, οι σπόροι τους δεν βγάζουν ήμερες.
Είπε ότιυπάρχει φυτώριο στην Κρήτη που έχει εμβολιασμένες ήμερες χαρουπιές.

Μαρία

Φτιάχνω μόνος μου είπε...

Κωνσταντίνε συγγνώμη για τη καθυστερημένη απάντηση, μίας και είναι τώρα η εποχή συλλογής των χαρουπιών στην Πάτρα μπορείς να βρεις στη Μονή Γηροκομείου στο εσωτερικό χώρο.

Ανώνυμος είπε...

ονομαζομαι Αντωνης Παπαδακης και εχω αγορασει μια φυτεια με 950 χαρουπιες σε εκταση 43 στρεματων οπου ειναι τεμαχισμενη σε 10 οικοπεδα 21 χιλιομετρα απο Ρεθυμνο διπλα στο φαραγγι αγ.Αντωνιου.Ειναι προσβασιμο απο δρομο και θελω να το αξιοποιησω σαν δασικο πολιτιστικο παρκο.Οποια ιδεα για συνεργασια ευπροσδεκτη.

νικος δημου απο Κυπρο είπε...

Στην Κυπρο εχουμε αρκετα χωραφια με τερατσιες (χαρουπιες) ,απο σπορους βγαινουν αγρια δενδρα ,τα χαρουπια δεν ειναι τοσο σαρκωδη οπως το εμβολιασμενο δενδρο .

Άγγελος είπε...

Αγαπητοί φίλοι,χαίρομαι που υπάρχει μια τέτοια σελίδα και μαθαίνουμε τόσες χρήσιμες πληροφορίες.Εχω φτιάξει λαχανόκηπο εδω και 3 χρόνια και αυτό οφείλεται σε όλους εσάς που ανιδιωτελώς μας συμβουλεύετε.Εχω ενα κτήμα ενός στρέμματος και σκέφτομαι να φυτεύσω χαρουπίες.Είμαι απο το όμορφο Λέχαιο Κορινθίας που ομως στην περιοχή που είμαι εχει αργιλώδες χώμα.Θα ήθελα αν γνωρίζει κάποιος να με πληροφορήσει για το ποιες καλλιέργειες θα ταίριαζαν καλλίτερα σε τετοιο χώμα,επίσης για τις αποδόσεις της χαρουπιάς και τα σημεία διάθεσης του προιόντος (εταιρείες κλπ).Επίσης αν οι αποδόσεις θα είναι τέτοιες ώστε να υπάρχει κερδοφορία.
Μπορείτε να μου στείλετε mail στο info@andreadis.net.gr
Ευχαριστώ εκ των προτέρων.