Απήγανος-Ruta graveolens

Απήγανος-Ruta graveolens Απήγανος-Ruta graveolens Απήγανος-Ruta graveolens

Απήγανος: Φαρμακευτικές ιδιότητες και χρήσεις

Επιστημονική ονομασία: Ruta graveolens-Ρούτα η βαρύοσμη
Οικογένεια: Ρουτίδες (Routaceae)
Άλλα ονόματα: απήγανος, σιδερόχορτο, βρωμοπήγανος, πεγάνι, πηγάνι.

Περιγραφή
Έντονα βαρύοσμο αρωματικό, αειθαλές, πολυετές φυτό, που φθάνει σε ύψος το 1 μέτρο.Τα φύλλα του είναι σαρκώδη και έχουν τρεις λοβούς.Τα άνθη του είναι κιτρινοπράσινα με πέντε πέταλα και στρογγυλές κάψες σπόρων όπως εύκολα διακρίνουμε στη φωτογραφία.

Φυσικό περιβάλλον και καλλιέργεια
Ο απήγανος φύεται στις περιοχές της Μεσογείου και της βόρειας Αφρικής προτιμώντας ηλιόλουστες τοποθεσίες. Καλλιεργείται επίσης σαν καλλωπιστικό προστατευτικό φυτό των κήπων και ως φαρμακευτικό φυτό. Τα υπέργεια μέρη συλλέγονται το καλοκαίρι από τον Μάιο μέχρι τον Σεπτέμβριο πριν ανοίξουν τα άνθη. Ο απήγανος φυτρώνει εύκολα από σπόρους και το ίδιο εύκολα αν κόψουμε ένα κλωνάρι και το μεταφυτέψουμε την Άνοιξη.

Χρησιμοποιούμενα μέρη
Υπέργεια μέρη δηλ. όλο το φυτό, εκτός από τις ρίζες δηλαδή τα φύλλα και οι σπόροι.

Συστατικά
Ο απήγανος περιέχει κυρίως πτητικά έλαια, φλαβονοειδή, αλκαλοειδή και ρουτίνη.

Ιστορία και παράδοση
Ο απήγανος είναι γνωστός από τα αρχαία χρόνια, αναφέρεται ακόμη και στην Αγία Γραφή.
Στην αρχαία Ελλάδα χρησιμοποιείτο ως εμμηναγωγό, αμβλωτικό ως αντίδοτο δηλητηρίων και για τη καλυτέρευση της όρασης ενώ στην Παλαιστίνη, το χρησιμοποιούσαν κατά των επιδημικών νόσων.Είναι γνωστό ως αντίδοτο για τα δαγκώματα των φιδιών και άλλων δηλητηριάσεων. Ο Ιπποκράτης ειδικά το συνιστούσε, και ήταν το κύριο συστατικό του περίφημου αντίδοτου στο δηλητήριο του Μιθριδάτη.

Όπως γράφει ο Αθήναιος, στα αρχαία χρόνια, ο Κλέαρχος, τύραννος της Ηράκλειας του Πόντου, καλούσε για να διασκεδάζει, τους ευγενείς και αξιωματούχους του στα ανάκτορα και τους έδινε να πίνουν δηλητήρια που παρασκεύαζε ο ίδιος. Όταν τα θύματα του υπέφεραν από την ενέργεια του δηλητηρίου, αυτός το διασκέδαζε. Οι υπήκοοι του όμως, γνωρίζοντας τη τρέλα του, έτρωγαν από πριν απήγανο, σαν αντίδοτο και προφυλακτικό των δηλητηρίων του, υποκρίνονταν ότι δηλητηριάστηκαν και όταν αυτός τους νόμιζε νεκρούς, γύριζαν σπίτι τους ζωντανοί.
Η λαϊκή ιατρική έχει χρησιμοποιήσει κατά καιρούς τον απήγανο για τις πιο απίθανες περιπτώσεις: Φυματίωση, σίφυλη, λύσσα, φαρυγγίτιδα, ψώρα, σπερματόρροια κ.α.

Θεραπευτικές δράσεις και χρήσεις

Ο απήγανος χρησιμοποιείται κυρίως ως εμμηναγωγό. Διεγείρει τους μυς της μήτρας και προκαλεί την έμμηνη ροή. Στην ευρωπαϊκή βοτανοθεραπευτική, ο απήγανος χρησιμοποιείται επίσης στη θεραπεία παθήσεων πολύ διαφορετικών μεταξύ τους, όπως η υστερία, η επιληψία, ο ίλιγγος, οι κολικοί, οι σκώληκες των εντέρων, η δηλητηρίαση και τα προβλήματα των ματιών.

  • Το έγχυμά του χρησιμοποιούμενο ως οφθαλμόλουτρο επιφέρει γρήγορη ανακούφιση στα κουρασμένα μάτια και βελτιώνει την όραση, για αυτό οι αγιογράφοι και ζωγράφοι του μεσαίωνα τον εκτιμούσαν ιδιαίτερα. Ο απήγανος έχει χρησιμοποιηθεί στη θεραπεία πολλών άλλων παθήσεων, συμπεριλαμβανομένων της σκλήρυνσης κατά πλάκας και της παράλυσης του Bell. Η ανακούφιση από τους σπασμούς το κάνει χρήσιμο στο σταμάτημα του σπασμωδικού βήχα. Η ρετσίνη που περιέχει το φυτό, χρησιμοποιείται στη θεραπεία αγγειακών παθήσεων, ως σπασμολυτικό, καθώς και για τη μείωση της αρτηριακής πίεσης.
  • Ο απήγανος, με δαφνόφυλλα κοπανισμένα, χρησιμοποιείται ως κατάπλασμα εναντίον του πρηξίματος των αντρικών γεννητικών οργάνων, ενώ σε μικρές δόσεις, εσωτερικά, είναι αιμοστατικός.
  • Το αφέψημα του είναι κατά των αμοιβάδων και παρασιτοκτόνο των εντέρων (1 φλιτζάνι πρωί και βράδυ νηστικοί για 3 ως 4 μέρες, όχι περισσότερο).
  • Βαμβάκι με λίγο ζουμί απήγανου, αραιωμένου με νερό, έχει χρησιμοποιηθεί στο αφτί γερόντων για την θεραπεία βαρηκοΐας. Επίσης είναι φάρμακο κατά της υστερίας, της επιληψίας, καθαρίζει πληγές και έλκη (σαν έμπλαστρο) και εξοντώνει διάφορα παράσιτα, σκώρο, ψείρες, κλπ.

Άλλες χρήσεις του απήγανου

Στη βιολογική γεωργία μπορεί να χρησιμοποιηθεί στις συγκαλλιέργειες, σαν εντομοαπωθητικό αλλά και σαν ελκυστικό στις κάμπιες. Φυτεύοντας σε διάφορα σημεία στο περιβόλι μας προειδοποιεί για την ύπαρξη καμπιών, αφού ο απήγανος τις ελκύει και προστατεύει έτσι περισσότερο τα άλλα φυτά μας.

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ
Έγχυμα γίνεται με 1-2 κουταλάκια ξερού απήγανου σε 1 φλιτζανάκι ζεστό νερό. Το αφήνουμε 10-15 λεπτά και πίνουμε 2-3 φορές τη μέρα για κιρσούς, ρευματισμούς, αρθρίτιδα.

Προσοχή δεν πρέπει να πίνουμε απήγανο περισσότερες από 4 μέρες γιατί φέρνει αδυναμία και λιποθυμίες, ίσως και δηλητηρίαση.

ΠΡΟΦΥΛΑΞΕΙΣ
Ο απήγανος είναι τοξικός σε υπερβολικές δόσεις.
Ποτέ μην τον χρησιμοποιήσετε κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.
Το χλωρό φυτό συχνά, προκαλεί δερματίτιδα, γι' αυτό να είστε προσεκτικοί όταν το πιάνετε.
Αν φάμε χλωρά φύλλα απήγανου μπορεί να πάθουμε διάρροια, σίγουρα όμως θα πρησθεί η γλωσσά μας.
Αν οι γυναίκες χρησιμοποιήσουν απήγανο χωρίς να συμβουλευθούν γιατρό, μπορεί να πάθουν μητρορραγία.
Όταν λαμβάνεται εσωτερικά, μπορεί να προκαλέσει δερματική αλλεργική αντίδραση στο ηλιακό φως.
Ο χυμός των φύλλων, σε ποσότητα 25 γρ. περίπου, μπορεί να προκαλέσει διόγκωση της γλώσσας, άφθονη σιελόρροια, αραίωση των σφυγμών, ψύξη του σώματος, οσφυαλγία και θάνατο.

Πάντα χρησιμοποιείτε τα βότανα υπό την επίβλεψη ενός ειδικού ιατρού και ποτέ μόνοι σας. Μην χρησιμοποιείτε βότανα κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης, σε συνδυασμό με άλλα φάρμακα ακόμα και συμπληρώματα χωρίς την γνώμη ιατρού. Οι φυσικές θεραπείες και τα βότανα δεν αποτελούν υποκατάστατο ιατρικής περίθαλψης.
Οι πληροφορίες που παρέχονται είναι καθαρά και μόνο για ενημερωτικό σκοπό.
Η σελίδα δεν φέρει καμία ευθύνη: Διαβάστε τους όρους χρήσης

Πηγές: Βοτανοθεραπεία-Μεγάλη εγκυκλοπαίδεια θεραπευτικών φυτών/Andrew Chevallier, http://en.wikipedia.org/wiki/Rue, http://www.botanical.com/botanical/mgmh/r/rue---20.html

Διαβάστε ακόμη:Γαιδουράγκαθο-Φαρμακευτικές ιδιότητες

20 σχόλια:

  1. παρα πολυ καλες οι πληροφοριες σας ομως που μπορουμε να αγορασουμε σπορο για απηγανο και αψιθια ?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Σπόρο από απήγανο βρίσκεις εύκολα στην Ελλάδα πιστεύω και αψιθιά σε φακελάκια, απλώς ψάξε λίγο σε κεντρικά μαγαζιά ή internet. Πάντως και στα φυτώρια πουλάνε έτοιμα φυτά σε γλαστράκια. Το μόνο πρόβλημα είναι αν αγοράσεις αψιθιά μπορεί να μην είναι η Artemisia absinthium αν θέλεις τη συγκεκριμένη. Το λέω γιατί είχα πάρει και εγώ από γλαστράκι και δεν ήταν η absinthium και δεν έκανε ποτέ σπόρους. Βέβαια αν βρεις από κάποιον που έχει δικά του και τα 2 φυτά πιάνουν από κλαδάκια πολύ εύκολα αν τα φυτέψεις το Φθινόπωρο.
    Από εξωτερικό έχω αγοράσει από
    Horizon herbs

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Ανώνυμος16/2/11, 9:45 π.μ.

    ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΑΥΤΑ ΠΟΥ ΔΙΑΒΑΣΑ .ΑΝ ΕΧΕΙΣ ΞΕΡΑ ΦΥΛΛΑ ΑΠΗΓΑΝΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΒΡΑΣΕΙΣ ΣΕ ΕΝΑ ΦΛΥΤΖΑΝΙ ΝΕΡΟ ΘΑ ΜΠΟΡΕΣΕΙΣ ΝΑ ΤΟ ΠΙΕΙΣ ΧΩΡΙΣ ΝΑ ΠΑΘΕΙΣ ΚΑΤΙ ΣΩΣΤΑ????

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Η δοσολογία εγχύματος που αναφέρεται σε διάφορα βιβλία είναι 1-2 κουταλάκια ξερού απήγανου σε 1 φλυτζανάκι ζεστό νερό 2-3 φορές την ημέρα.
    Το αφέψημά του είναι παρασιτοκτόνο των εντέρων (1 φλιτζάνι πρωί και βράδυ νηστικοί για 3-4 μέρες, όχι παραπάνω)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Ανώνυμος16/2/11, 9:47 μ.μ.

    Ο απηγανος συμφωνα με την παραδοση σε προφυλασει απο τις μαγισσες,αν θελεις να κανεις παρεα με τον Αγιο Πετρο δοκιμασετο.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Ανώνυμε η ημιμάθεια είναι χειρότερη της μαθήσεως.
    Αν πήγαιναν στον Άγιο Πέτρο όσοι έτρωγαν απήγανο τότε όλοι οι αρχαίοι ημών πρόγονοι θα ήταν στα θυμαράκια και δεν θα υπήρχες ούτε εσύ. Μάθε λοιπόν ότι ο απήγανος χρησιμοποιούταν κατά κόρον στην καθημερινή μαγειρική των Ελλήνων και αυτό δεν είναι καθόλου τυχαίο. Άνοιξε κανένα βιβλίο όπως «η μαγειρική της αρχαιότητας» και το «η μαγειρική των Ρωμαίων».
    Σαν φάρμακο υπάρχουν άπειρα βιβλία που αναφέρουν τις χρήσης του καθώς και συγκεκριμένες δοσολογίες, που φυσικά είναι δοκιμασμένες…
    Απλώς άνοιξε ένα βιβλίο με βότανα και θα το διαπιστώσεις...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Θεοδωρε για να εχω σωστη μαθηση ποιον να πιστεψω, το ιατρικο επιστημονικο προσωπικο η τους καθε λογης κομπογιανιτες-τσαρλαντανους- που ειναι για ολες τις αρρωστιες.Χωρις αυτο να σημαινει, οτι ειμαι κατα των βοτανων.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. Fts tv μα τα περισσότερα φάρμακα βγαίνουν από βότανα απλώς «φτιάχνονται» χημικά πλέον.
    Στη Γερμανία δε τα βότανα έχουν τη σωστή τους θέση στην Ιατρική εδώ τίποτα!
    Πάντως σαν απάντηση έγραψα και το άρθρο «Η ιστορία της γνώσης των ιατρικών φαρμάκων από τα φυτά» για κάποιες παραπάνω πληροφορίες.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. Ανώνυμος3/3/11, 10:35 π.μ.

    ΠΑΙΔΙΑ ΓΕΙΑ ΣΑΣ~!ΕΧΩ ΣΟΒΑΡΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΜΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΜΟΥ ΛΕΤΕ ΝΑ ΤΟ ΔΟΚΙΜΑΣΩ!ΚΑΤΙ ΗΞΕΡΑΝ ΟΙ ΠΡΟΓΟΝΟΙ ΜΑΣ ΧΩΡΙΣ ΜΕΓΑΛΑ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΑ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. Ανώνυμος4/3/11, 9:09 π.μ.

    Τι ειναι αυτο παλι,εδω δεν ειναι Ιατρικη κοινοτητα,κανε ορμονολογικες εξετασεις,η αυξημενη χρηση των αντισυλληπτικων προκαλουν προβληματα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. Ανώνυμος4/3/11, 1:34 μ.μ.

    επειδη αναφερεται οτι ο απηγανος χρησιμοποιουνταν παλια για την ρυθμιση της εμμηνου ρυσης γιαυτο ρωτησα.αλλα με την μια να ειρωνευτεις κυριε μου!λες και δεν καταλαβα αν ειναι ιατρικη κοινοτητα η οχι.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  12. Ανώνυμος4/3/11, 1:37 μ.μ.

    εχω κανει τα παντα και αντισυλλυπτικα δεν παιρνω απλα η μητρα μου δεν αντιδρα πλεον υστερα απο αποξεση και ψαχνω ενναλακτικους τροπους μπας και βρω λυση.ειμαι 25 ετων.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  13. Ανώνυμος4/3/11, 7:57 μ.μ.

    Κατανοω το προβλημα σου και δεν ειχα καμια προθεση να σε ειρωνευτω.Ο γυναικολογος θα διερευνησει το προβλημα σου και θα σου δωσει λυση.Ευχομαι συντομα να βρεθει λυση.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  14. Ανώνυμος5/3/11, 1:16 π.μ.

    να ειστε καλα,εντωμεταξυ θα δοκιμασω και απηγανο,να δω αν οντως διεγειρει τους μυς της μητρας και ο θεος βοηθος!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  15. Ανώνυμος5/3/11, 9:30 π.μ.

    Σε καμια περιπτωση μην αγνοησετε το προβλημα θεωρωντας οτι θα λυθει απο μονο του.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  16. Ανώνυμη η άποψή μου είναι, ότι πρέπει να ζητάμε τη γνώμη ενός ειδικού βοτανοθεραπευτή ή ομοιοπαθητικού πριν χρησιμοποιήσουμε εναλλακτικές θεραπείες.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  17. Σταυρουλα5/3/11, 10:48 π.μ.

    το μονο που δεν εχω κανει ειναι να το αγνοησω,το παρακολουθω εδω και δυο χρονια .Απο την αποξεση που εχω κανει εχει καταστραφει τοπικα το ενδομητριο μου και δεν επανερχεται στα φυσιολογικα του με τιποτα.Επομενως ειπα να το ριξω στα βοτανα,αλλα εχετε δικιο θα συμβουλευτω καποιο,σας ευχαριστω πολυ για τις απαντησεις σας.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  18. ενα αλλο βοτανο που ειναι εμηναγωγο προσοπικα δοκιμασμενο ειναι τα φυλλα του λωτου

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  19. Ανώνυμος2/12/13, 4:28 μ.μ.

    Καλησπέρα.Συγκεκριμένα για την καλύτερη όραση πώς χρησιμοποιούμε το φυτό?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  20. Και η γνωστή αλοιφή ruta για τενοντίτιδες κλπ. http://www.homeopathy.gr/homeopathy.php?remedy=ruta

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Σχόλια που δεν είναι σχετικά και δεν αποσκοπούν σε σοβαρή συζήτηση του συγκεκριμένου θέματος θα διαγράφονται. Παρακαλώ να γράφεται κόσμια και με Ελληνικούς χαρακτήρες.
Η ευθύνη των σχολίων ανήκει αποκλειστικά και μόνο στους σχολιαστές.