Γλυφοσάτη και ψεκασμοί στην Ελλάδα: Τι δείχνουν οι έρευνες για υγεία και περιβάλλον
Κάθε άνοιξη, χιλιάδες στρέμματα γεωργικών εκτάσεων αλλά και κοινόχρηστοι χώροι σε οικισμούς ψεκάζονται με χημικά ζιζανιοκτόνα για την καταπολέμηση της ανεπιθύμητης βλάστησης.
Οι ουσίες αυτές χρησιμοποιούνται ευρέως τόσο σε καλλιέργειες όσο και σε άκρες δρόμων, αρδευτικά κανάλια και δημόσιους χώρους, προκαλώντας έντονη συζήτηση σχετικά με τις επιπτώσεις τους στη δημόσια υγεία και στο περιβάλλον.
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρίσκεται η γλυφοσάτη, η δραστική ουσία που περιέχεται σε γνωστά ζιζανιοκτόνα όπως το Roundup.
Τι είναι η γλυφοσάτη
Η γλυφοσάτη είναι ένα από τα πιο διαδεδομένα ζιζανιοκτόνα παγκοσμίως.
Χρησιμοποιείται για την καταστροφή αγριόχορτων και ανεπιθύμητης βλάστησης, κυρίως επειδή θεωρείται αποτελεσματική και οικονομική λύση για μεγάλες καλλιέργειες.
Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια αυξάνονται οι επιστημονικές μελέτες που εξετάζουν πιθανές επιπτώσεις της ουσίας στον άνθρωπο και στα οικοσυστήματα.
Τι αναφέρουν οι επιστημονικές έρευνες
Το 2015 ο Διεθνής Οργανισμός Έρευνας για τον Καρκίνο (IARC) του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας χαρακτήρισε τη γλυφοσάτη ως «πιθανώς καρκινογόνα για τον άνθρωπο».
Παράλληλα, μεταγενέστερες μελέτες συνέδεσαν τη μακροχρόνια έκθεση σε φυτοφάρμακα με αυξημένους κινδύνους για την υγεία, ιδιαίτερα σε επαγγελματίες που έρχονται συστηματικά σε επαφή με ψεκασμούς.
- Πιθανή επιβάρυνση του αναπνευστικού συστήματος
- Ερεθισμοί δέρματος και ματιών
- Ρύπανση υδάτων και εδάφους
- Επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα
- Πιθανή συσχέτιση με μορφές καρκίνου
Η επιστημονική κοινότητα συνεχίζει να εξετάζει τις μακροχρόνιες συνέπειες της συστηματικής έκθεσης στις ουσίες αυτές.
Περιορισμοί και απαγορεύσεις σε άλλες χώρες
Αρκετές χώρες έχουν ήδη προχωρήσει σε περιορισμούς ή απαγορεύσεις της γλυφοσάτης.
- Αυστρία
- Βιετνάμ
- Μεξικό
- Γαλλία
- Βέλγιο
- Λουξεμβούργο
- Ολλανδία
Σε αρκετές περιπτώσεις έχουν απαγορευτεί οι ψεκασμοί κοντά σε σχολεία, παιδικές χαρές και κατοικημένες περιοχές.
Τι συμβαίνει στην Ελλάδα
Στην Ελλάδα η χρήση ζιζανιοκτόνων παραμένει ευρεία, ιδιαίτερα σε περιοχές εντατικής γεωργίας.
Περιβαλλοντικές οργανώσεις και επιστήμονες εκφράζουν ανησυχίες για την ανεπαρκή επιτήρηση των ψεκασμών και για την πιθανή επιβάρυνση του υδροφόρου ορίζοντα.
Η συνεχής χρήση χημικών ουσιών μπορεί να επηρεάσει τη μικροβιακή ζωή του εδάφους και να μειώσει σταδιακά τη φυσική γονιμότητα της γης.
Οι επιπτώσεις στο περιβάλλον
Η χρήση ισχυρών ζιζανιοκτόνων δεν επηρεάζει μόνο τα αγριόχορτα.
Σύμφωνα με έρευνες, τα υπολείμματα των ουσιών αυτών μπορούν να περάσουν:
- Στο έδαφος
- Στα υπόγεια νερά
- Σε ποτάμια και λίμνες
- Στην τροφική αλυσίδα
Οι επιπτώσεις αυτές θεωρούνται ιδιαίτερα σοβαρές για τους υδρόβιους οργανισμούς και τη βιοποικιλότητα.
Γιατί αυξάνεται η ανησυχία
Τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότεροι πολίτες αναζητούν τρόφιμα χωρίς χημικά υπολείμματα και στρέφονται σε βιολογικές ή μικρής κλίμακας καλλιέργειες.
Παράλληλα, αυξάνεται η πίεση προς τις κυβερνήσεις για αυστηρότερους ελέγχους και μεγαλύτερη διαφάνεια σχετικά με τη χρήση φυτοφαρμάκων.
Τι προτείνουν οι ειδικοί
- Περιορισμό χρήσης επικίνδυνων ζιζανιοκτόνων
- Ενίσχυση βιολογικών καλλιεργειών
- Χρήση μηχανικών μέσων διαχείρισης βλάστησης
- Συστηματικούς ελέγχους σε τρόφιμα και νερό
- Ενημέρωση παραγωγών και καταναλωτών
Σε αρκετές περιπτώσεις, μηχανικά μέσα όπως χορτοκοπτικά ή σκαπτικά εργαλεία θεωρούνται ασφαλέστερες εναλλακτικές λύσεις.
Τι πρέπει να γνωρίζουν οι καταναλωτές
- Να πλένουν καλά φρούτα και λαχανικά
- Να προτιμούν εποχικά προϊόντα
- Να στηρίζουν τοπικούς παραγωγούς με υπεύθυνες πρακτικές
- Να ενημερώνονται για τις ουσίες που χρησιμοποιούνται στις καλλιέργειες
Προσοχή
Η αλόγιστη χρήση φυτοφαρμάκων μπορεί να επιβαρύνει το περιβάλλον και την ποιότητα των τροφίμων.
Οι ειδικοί συνιστούν σωστή εφαρμογή, προστατευτικά μέτρα και αυστηρούς ελέγχους στις καλλιέργειες.
Συμπέρασμα
Η συζήτηση γύρω από τη γλυφοσάτη και τα χημικά ζιζανιοκτόνα παραμένει ανοιχτή σε παγκόσμιο επίπεδο. Η προστασία της δημόσιας υγείας, του εδάφους και του νερού θεωρείται πλέον βασική προτεραιότητα για τη βιωσιμότητα της γεωργίας και της διατροφής μας.
Πηγή και επιπλέον στοιχεία:
Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας «Αρχιπέλαγος» – Δηλητηριάζοντας την άνοιξη και τους εαυτούς μας
Διαβάστε ακόμη:Πως να αφαιρέσετε φυτοφάρμακα από φρούτα και λαχανικά
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σχόλια που δεν είναι σχετικά και δεν αποσκοπούν σε σοβαρή συζήτηση του συγκεκριμένου θέματος θα διαγράφονται. Παρακαλώ να γράφεται κόσμια και με Ελληνικούς χαρακτήρες.
Η ευθύνη των σχολίων ανήκει αποκλειστικά και μόνο στους σχολιαστές.